Cách làm
- Lột vỏ và rút chỉ đen tôm, giữ lại vỏ và đầu. Cho phần thịt tôm vào tủ lạnh. Rang vỏ tôm trong nồi khô trên lửa vừa-cao trong hai phút cho đến khi chuyển sang màu cam san hô và dậy mùi ngọt.
- Cho nước vào và đun sôi. Hớt bọt, hạ lửa nhỏ và ninh trong mười lăm phút. Lọc qua rây mịn và bỏ vỏ — đây là nước dùng tom yum của bạn.
- Cho nước dùng trở lại nồi. Thêm sả, riềng, lá chanh xé và ớt đập dập. Ninh tám phút — nước dùng phải dậy mùi cam quýt-thông không thể nhầm lẫn.
- Cho nấm và nam prik pao vào. Khuấy để tương ớt tan ra; nước dùng sẽ chuyển sang màu cam-đỏ đậm và có chút khói nhẹ.
- Cho tôm và nước mắm vào. Nấu chín mươi giây — tắt bếp ngay khi tôm cong lại và chuyển sang màu đục. Nấu quá tay làm tôm dai như cao su.
- Tắt bếp rồi mới cho nước cốt chanh vào (đun sôi sẽ làm mất hương). Nếm thử: vị phải chua trước, rồi mặn, rồi cay từ từ. Điều chỉnh thêm chanh hoặc nước mắm. Rắc rau mùi và dùng trong tô rộng cùng cơm bên cạnh.
Bối cảnh văn hóa
Có hai trường phái chính — tom yum nam sai (nước trong) và tom yum nam khon (sánh kem, có sữa đặc và nhiều tương ớt hơn). Cả hai đều đúng; cả hai đều có người ủng hộ kiên định. Tom yum cũng là phép thử: một đầu bếp Thái biết cân bằng bốn vị của món súp này thì cân bằng được mọi thứ. Tỉ lệ nước mắm và chanh được kiểm tra ở cuối, khi đã tắt bếp, mỗi lần nấu.
